Dấu ấn Thăng Long, Hà nội trong mỹ thuật xưa và nay

Ngày đăng: Thứ hai 01/03/2010 12:00:00 (GMT +7)

Điều đó đã chi phối đến đời sống tâm linh từ vua, quan đến bộ máy hành chính, đến dân dã, đến tập tục truyền thống; từ Thủ đô đến các địa phương, hình thành về nhân cách, mang tính nhân văn rõ nét của con người Thăng Long – Hà Nội ngàn năm văn hiến. Bên cạnh đó, hình tượng người Hà Nội trong các tranh khắc in lên giấy quét điệp hoặc để trơn của tranh dân gian: Hàng Trống, Đông Hồ, Kim Hoàng hoặc trong bộ tranh dân gian được khắc vào đầu thế kỷ XX như: tranh tứ bình tố nữ, tranh bốn mùa, các tranh về gia súc lợn, gà, vịt, trâu gắn bó với các sinh hoạt của các vùng quê ngoại ô, phản ánh con người nông dân - thị dân của xã hội phong kiến.

Các tranh về các anh hùng dân tộc như Hai Bà Trưng, Trần Hưng Đạo… Tranh dân gian phản ánh được tính cách và tâm hồn người Hà Nội xưa, được duy trì trong sinh hoạt, lối sống thời cận đại, mô phỏng được các lớp người, các giai tầng xã hội trong nhiều mặt của cuộc sống như: những sinh hoạt, tập tục Tết, thờ cúng tâm linh, giao thừa…, trong lễ hội, trong các phong tục tập quán, trong các thú ăn chơi, ẩm thực được phản ánh trong nghệ thuật dân gian truyền thống.


Mỹ thuật hiện đại phản ánh con người Hà Nội, từ khi các hoạ sĩ Hà Nội (từ tự học đến khi có trường Mỹ thuật Đông Dương năm 1925) tiếp thu phương pháp khoa học tạo hình của Mỹ thuật phương Tây (là một cơ sở khoa học xây dựng hình tượng nghệ thuật) và kế thừa những tinh hoa của nghệ thuật tạo hình truyền thống trong sáng tác mỹ thuật, đã thể hiện sinh động tính cách con người Hà Nội trong tranh, bộc lộ được những yêu cầu của sáng tạo. Khả năng và làm chủ nhiều chất liệu: sơn dầu, sơn mài, lụa, tranh khắc, trong dòng chảy chung nghệ thuật hiện thực lãng mạn được khẳng định. Mỹ thuật đã phản ánh cái đẹp về hình ảnh cuộc sống phong tục, tập quán của người Hà Nội, ngoại ô với nông thôn và thiếu nữ Hà Nội, với đầy đủ phẩm chất nghệ thuật của thể loại mỹ thuật mang một bản sắc văn hoá tạo hình Việt Nam.

Mỹ thuật cách mạng phản ánh người Hà Nội trong hai cuộc kháng chiến và xây dựng chủ nghĩa xã hội ở miền Bắc, đấu tranh giải phóng miền Nam thống nhất đất nước; trải qua nhiều biến cố lịch sử với một dòng nghệ thuật hiện thực cách mạng, trữ tình, tắm đậm tình người, vì một sự nghiệp lớn lao giải phóng miền Nam, thống nhất đất nước và xây dựng Tổ quốc. Nhiều tài năng bậc thầy, với nhiều phong cách nghệ thuật tạo nên một diện mạo chung của nền mỹ thuật cách mạng Việt Nam làm rạng rỡ trang sử mỹ thuật hiện đại Việt Nam. Các hoạ sĩ Hà Nội có mặt tại các chiến khu, chiến dịch, mặt trận, các mặt công tác đã phản ánh vào nghệ thuật của mình về cuộc kháng chiến nói chung trong đó có cả những con người Hà Nội tham gia kháng chiến, sáng tạo mỹ thuật phản ánh, ca ngợi tinh thần chiến đấu của quân và dân Thủ đô, cũng như phản ánh người Hà Nội ở mọi lĩnh vực lao động, sản xuất, chiến đấu với nhiều chiều không gian và thời gian.

Con người Hà Nội từ vẻ đẹp bên ngoài đến vẻ đẹp thể chất, thể hiện trong các đề tài sinh hoạt, trong lao động sản xuất, trong chiến đấu chống chiến tranh phá hoại của không quân Mỹ, trong xây dựng kiến thiết đất nước phản ánh vào tranh, tượng mang nội dung tư tưởng tốt. Một trang sử đẹp về người Hà Nội trong Mỹ thuật Thủ đô.

Có thể nói, Mỹ thuật Thủ đô đã góp phần phản ánh con người Hà Nội, xây dựng con người Hà Nội, khơi dậy lòng tự hào cho nhân dân Thủ đô và nhân dân cả nước về những giá trị cao quí của con người Hà Nội. Mỹ thuật Thủ đô Hà Nội là nơi hội tụ tinh hoa truyền thống dân tộc, hội tụ những bậc thầy của phong trào sáng tác hội hoạ – điêu khắc hiện đại. Nghệ thuật thăng hoa từ cội nguồn dân tộc và ngày nay Mỹ thuật Hà Nội đang hội nhập cùng nền Mỹ thuật thế giới nhưng không hoà tan mà vẫn giữ gìn được bản sắc độc đáo của mình.

Bài viết cùng chuyên mục

Ngày xuân cho chữ ( 25/02/2010)

Đã thành lệ, hầu như năm nào cũng thế, khoảng 20 tháng chạp đến 29 Tết, đoạn vỉa hè phố Văn Miếu (Đống Đa, Hà Nội) lại được gọi với cái tên cổ ...

Làng tranh Đông Hồ ra đời từ thế kỷ 16. Điều đáng nói là dẫu cho một làng nghề tồn tại đến trên 500 năm nay nhưng vẫn chưa ai nghe nói đến ông tổ làng ...

Bánh tét lá cẩm ( 02/02/2010)

Theo dòng chảy thời gian và nhu cầu ẩm thực ngày càng đa dạng, phổ biến, bánh tét hầu như có mặt quanh năm ở các quầy sạp trong các chợ lớn nhỏ. Nhưng ...

Đối với dân tộc ta, chữ hiếu được xem là một trong những thước đo phẩm chất con người. Và một trong những cách thể hiện cho trọn chữ hiếu đó là ...

Theo truyền thống, thời gian trước tết là lúc các gia đình thường sửa soạn nhà cửa, tô điểm cho bàn thờ. Đặc biệt với người dân Nam bộ xưa nay, bàn ...

Tục đốt nhang (hay còn gọi là thắp hương, dâng hương) đã có ở nước ta từ lâu đời. Nó đã trở thành một trong những nét văn hóa đặc sắc trong đời ...

Tết Nguyên Đán ( 25/01/2010)

Tết là một danh từ được rút ngắn từ “Tiết Nguyên Đán” hay là “Ngày Hội Đầu Năm”, chính là một tục lệ đón Xuân.Tết hay năm mới (Tân Xuân).Tết ...

Với người Việt Nam, Tết Nguyên đán là ngày vô cùng thiêng liêng, trọng đại! Chính vì lẽ đó mà cho dù là người thuộc tín ngưỡng tôn giáo nào, giàu hay ...

Xông nhà còn gọi là đạp đất. Chưa rõ nguồn gốc từ đâu nhưng tục lệ này được mọi người tin theo và đã trở thành một tập tục lâu đời của người ...

Bánh tét cốm dẹp ( 25/01/2010)

Ở Nam bộ và các tỉnh thuộc Nam Trung bộ bánh tét là món ăn ngày Tết phổ biến ở mọi gia đình. Tuy nhiên, bánh tét cốm dẹp lại là đặc sản của người ...