Nguyễn Vũ Tuấn Anh
Trung tâm nghiên cứu Lý học Đông Phương
Nhà xuất bản văn hóa thông tin

Nguyễn Vũ Tuấn Anh
Trung tâm nghiên cứu Lý học Đông Phương
Nhà xuất bản văn hóa thông tin

Tứ quí
Tranh dân gian Đông Hồ

Qua những bức tranh dân gian trên của làng Đông Hồ, bạn đọc lại thấy hình ảnh đặc thù quen thuộc từ thời Hùng Vương. Đó là con Cóc, một biểu tượng cho nền văn minh chữ viết của Văn Lang; con Rùa biểu tượng cho phương tiện chuyển tải chữ viết ở thời kỳ đầu lập quốc (“giống rùa lớn thường chỉ thấy ở sông Dương Tử”, như học giả Nguyễn Hiến Lê đã viết trong tác phẩm “Sử Trung Quốc” của ông).

Nguyễn Vũ Tuấn Anh
Trung tâm nghiên cứu Lý học Đông Phương
Nhà xuất bản văn hóa thông tin

Đại Cát

Một bức tranh dân gian khác được trình bày trên đây, tuy không phổ biến lắm, nhưng vẫn được lưu truyền cho đến ngày nay. Bức tranh có tựa là “Đại Cát”. Đây là nội dung của một quẻ bói tốt nhất cho công việc hoặc tương lai của con người thay cho lời chúc lành. Nội dung trực tiếp của bức tranh là hai chữ “Đại Cát”, nhưng nội dung sâu xa của bức tranh lại là con gà trống ở phía dưới.

Nguyễn Vũ Tuấn Anh
Trung tâm nghiên cứu Lý học Đông Phương
Nhà xuất bản văn hóa thông tin

Chọi trâu

Nội dung trực tiếp của bức tranh này thể hiện một tục lệ thường thấy trong lễ hội ở một số địa phương của Việt Nam. Giữa tranh là một lá cờ truyền thống thường gặp trong các lễ hội dân gian , quen gọi là cờ Ngũ sắc. Trên lá cờ có ghi dòng chữ “Hội chí lầu”. Phía sau hai con trâu là hai tấm bảng có chữ “Đông xã” và “Tống xã?”.

Nguyễn Vũ Tuấn Anh
Trung tâm nghiên cứu Lý học Đông Phương
Nhà xuất bản văn hóa thông tin

Tam dương khai thái

Đây là một trong những bức tranh đẹp vì tính cân đối với đường nét sinh động và màu sắc hài hòa. Hình tượng trong tranh này vừa có tính ước lệ, tính hiện thực và tính biểu tượng được cách điệu. Sự cách điệu và biểu tượng rõ nét nhất là hình mặt trời ở phía sau hai con gà.